NASA, 2027 için planlanan Artemis III görevinin Dünya yörüngesinde yürütülecek testlerini açıkladı. Dört astronotun yaklaşık 14 gün sürecek görevde Blue Origin ve SpaceX’in Ay iniş aracı test modelleriyle çalışması planlanıyor. Artemis III kapsamında Ay’a iniş yapılmayacak.
Önce Blue Moon test aracı yörüngeye çıkacak
Görev planına göre Blue Origin, Blue Moon Mark 2’nin test sürümünü Dünya yörüngesine gönderecek. Aracın durumu doğrulandıktan sonra NASA’nın SLS roketi, Orion kapsülünü ve mürettebatı fırlatacak. Blue Moon test aracının yörüngede 30 güne kadar kalabilmesi, fırlatma takviminde esneklik sağlayacak.
Orion, gerekli manevraların ardından Blue Moon ile buluşup kenetlenecek. Astronotlar test aracına geçerek yaklaşık iki gün boyunca kabini, yaşam destek sistemlerini ve kumandaları inceleyecek. Böylece daha önce yerde ayrı ayrı test edilen sistemler ilk kez uzayda, mürettebatla birlikte değerlendirilecek.
Starship ile kenetlenme iki saate kadar sürecek
Görevin sonraki bölümünde Orion’un SpaceX’in Starship test aracıyla buluşması öngörülüyor. İki saate kadar sürmesi beklenen kenetlenme sırasında astronotlar Starship’e girmeyecek. NASA ve SpaceX; araçlar arasındaki bağlantıların kontrolünü, haberleşmeyi ve yazılımların birlikte çalışmasını sınayacak.
İki farklı iniş aracı mimarisi değerlendirilecek
NASA’nın aynı gün yayımladığı geliştirme bilgileri, yörünge testlerinin 2028’de hedeflenen insanlı Ay görevleriyle bağlantısını ortaya koyuyor. Blue Origin ile SpaceX, Ay’a ulaşmak için farklı görev düzenleri geliştiriyor. Artemis III’te toplanacak veriler, iki yaklaşımın ihtiyaçlarının değerlendirilmesine katkı sağlayacak.
SpaceX’in mevcut planında Starship iniş aracı ile Orion’un Dünya yörüngesinde birleşmesi bulunuyor. Birleşik araçları Ay’a yönlendirecek manevrayı Starship’in yapması öngörülüyor. Blue Origin ise ilk insanlı inişte yakıt aktarımını erteleyerek farklı transfer kademelerinden yararlanan bir düzen üzerinde çalışıyor.
Her iki şirketin de insan taşımadan önce bir gösterim görevi gerçekleştirmesi gerekiyor. NASA, 2028’deki ilk iniş görevini hangi şirketin üstleneceğine araçların hazırlık durumuna göre karar verecek. Bu nedenle açıklanan takvim bir hedef niteliği taşıyor; tamamlanmış bir yeterlilik onayı anlamına gelmiyor.
Orion’un ticari araçlarla uyumu sınanacak
Artemis III’ün önemli hedeflerinden biri, Orion’un farklı ticari araçlarla uzayda birlikte çalışmasını gözlemlemek olacak. Kenetlenme bağlantıları ve kabin basıncı dahil çeşitli unsurlar aynı operasyon kapsamında değerlendirilecek. NASA, bu bağlantıları Ay yüzeyine insan göndermeden önce test ederek sonraki görevlerde ortaya çıkabilecek sorunları daha erken belirlemeyi amaçlıyor.
