Donald Trump yönetimi, Microsoft ve Adobe’nin yanı sıra Cognizant ile Infosys’in de yabancı çalışanları kalıcı olarak istihdam etmeye imkân veren ABD programına erişimini askıya aldı. Başkan Yardımcısı JD Vance, sistemin kötüye kullanıldığını savunurken Microsoft, başvurularının çoğunun mevcut çalışanlarla ilgili olduğunu ve yasal kurallara uygun yürütüldüğünü bildirdi.
Kalıcı iş gücü sertifikasyonu tartışmanın odağında
ABD’de kalıcı iş gücü sertifikasyonu, işverenlerin belirli bir pozisyon için yeterli sayıda uygun Amerikalı çalışan bulunmadığını göstermesi halinde yabancı çalışanı kalıcı olarak istihdam etmesinin önünü açıyor. İşverenlerin ayrıca yabancı çalışan alımının benzer işlerde çalışan ABD vatandaşlarının ücret ve çalışma koşullarına zarar vermeyeceğini kanıtlaması gerekiyor.
Trump yönetimi, bazı şirketlerin yerli çalışanlar yerine yabancı iş gücüne yöneldiğini ve programın asıl amacından uzaklaştığını ileri sürüyor. Basın toplantısında konuşan Vance, sistemde son yıllarda yaygın usulsüzlükler yaşandığını iddia etti. Microsoft’u ayrıca hedef alan Başkan Yardımcısı, şirketin başarılı bir Amerikan kuruluşu olduğunu kabul etti ancak Amerikalıları işe alması gerektiğini söyledi.
Yönetim şirketlerin başvuru sayılarını paylaştı
ABD Çalışma Bakanı Keith Sonderling, Microsoft ile Adobe’nin yaklaşık 3 milyon yabancı çalışan için talepte bulunduğunu öne sürdü. Sonderling’in verdiği bilgilere göre iki şirket 230 binden fazla H-1B vizesi onayı ve 100 bini aşkın kalıcı iş gücü sertifikasyonu aldı. Ancak bu sayıların hangi dönemi kapsadığı ya da farklı başvuru türlerinin nasıl hesaplandığı açıklanmadı. Bu nedenle toplamların aynı dönemde işe alınan yeni yabancı çalışan sayısını gösterdiği sonucuna varılamıyor.
Vance, Microsoft’un geçen yıl yaklaşık 6 bin Amerikalı çalışanı işten çıkardığını; buna karşılık 6 bin 300 H-1B vizesinden ve yaklaşık 3 bin Green Card işleminden yararlandığını iddia etti. Başkan Yardımcısı bu karşılaştırmayı, yabancı çalışan programlarının kullanımının daha yakından incelenmesi gerektiği görüşüne dayanak gösterdi.
H-1B vizeleri ile kalıcı oturum sağlayan Green Card süreçleri farklı yasal düzenlemelere tabi. Ayrıca H-1B onaylarının tümü yeni işe alım anlamına gelmiyor; mevcut çalışanların vize süresinin uzatılması veya statüsünün değiştirilmesi de bu işlemlere dahil olabiliyor.
Microsoft: Başvuruların yüzde 80’i mevcut çalışanlar için
Microsoft, yönetimin açıklamalarına şirket blogunda yanıt verdi. Şirket, son mali yılda yaklaşık 6 bin H-1B vizesi başvurusu yaptığını doğruladı. Bu başvuruların yüzde 80’inin hâlihazırda Microsoft’ta çalışan kişilerin vizelerini uzatmak veya göçmenlik statülerini değiştirmek amacı taşıdığını açıkladı.
Microsoft, kalan başvuruların ABD’de zaten yasal olarak bulunan ve şirkette çalışmayı seçen kişilere ait olduğunu belirtti. Şirkete göre bu çalışanlar ABD’deki toplam iş gücünün yalnızca yüzde 1’ini oluşturuyor ve ülkeye yeni gelen kişilerden meydana gelmiyor.
Şirket, H-1B işlemlerini yalnızca vize kategorisinin katı uygunluk koşullarını karşılayan çalışanlar için yürüttüğünü de bildirdi. Microsoft ayrıca teknoloji sektöründeki en yüksek ücret paketlerinden bazılarını sunduğunu, başvurularda bildirilen ücretlerin sektörün üst seviyelerinde yer aldığını savundu. H-1B çalışanlarına benzer görevleri yapan diğer personelle aynı ücretlendirme ilkelerinin uygulandığını belirten şirket, yönetimle ek bilgi paylaşmaya hazır olduğunu kaydetti.
İki program farklı süreçlere dayanıyor
Trump yönetiminin kararı, teknoloji sektöründe kullanılan yabancı çalışan programlarına yönelik kısıtlamaların sürdüğü bir dönemde geldi. Yönetim kısa süre önce H-1B vizelerine ilişkin ücretlerin artırılacağını da duyurmuştu. Yazılım geliştirme, mühendislik, yapay zekâ ve diğer uzmanlık gerektiren teknik alanlarda faaliyet gösteren büyük teknoloji şirketleri H-1B programından yoğun biçimde yararlanıyor.
H-1B belirli koşullarda geçici çalışma izni sağlarken kalıcı iş gücü sertifikasyonu, istihdama dayalı Green Card başvurusunun aşamalarından biri olabiliyor. Microsoft, Adobe, Cognizant ve Infosys’e yönelik askıya alma kararının süren başvurulara etkisi, uygulamanın kapsamına bağlı olacak. Mevcut yabancı çalışanların yasal statüsü ile ileride yapılacak kalıcı istihdam başvuruları da ayrı değerlendirilmesi gereken konular arasında bulunuyor.
Microsoft’un açıklaması, başvuru sayılarına ilişkin karşılaştırmaların mevcut çalışanlar için yapılan uzatma ve statü değişikliği işlemlerini de içerebildiğini ortaya koyuyor. Yönetimin kötüye kullanım iddialarının hangi somut ihlallere dayandığı ve şirketlerin karara karşı hangi hukuki yolları izleyebileceği konusunda ise kaynakta ayrıntı yer almıyor.
