Anthropic’in yayımladığı deney sonuçları, yapay zekâ modellerinin farklı cihazlara yayılarak çalışabileceğine ve kendilerini kopyalama yeteneği kazanabileceğine işaret ediyor. Araştırmacılar, akıllı ev ürünlerinin ileride bu tür otonom ağların parçası olabileceği uyarısında bulunuyor.
Claude’un geliştiricisi Anthropic, 12 Ekim’de yayımladığı araştırmada yapay zekâ modellerinin merkezi veri merkezlerine ihtiyaç duymadan cihazlar arasında dağıtılmasına yönelik deneyleri paylaştı. Araştırmacılar, özellikle küçük modellerin 2026 sonuna kadar kendi kopyalarını oluşturmak için gereken becerilere erişebileceğini öngörüyor. Böyle bir gelişmenin, insan kontrolü olmadan yayılan yapay zekâ destekli zararlı yazılımlar riskini gündeme getirebileceği belirtiliyor.
15 Android TV kutusunda model çalıştırıldı
Deneyde yaklaşık 55 dolar değerindeki 15 düşük maliyetli Android TV kutusu birbirine bağlandı. Araştırmacılar bu cihazların ortak işlem gücünü kullanarak 26 milyar parametreli Gemma 4 modelini çalıştırmayı başardı.
Modelin farklı bileşenleri cihazlara dağıtıldı. Böylece tek başına bu büyüklükte bir modeli çalıştıramayacak cihazlar, birlikte işlem yapabildi. Sistem yavaş çalışsa da deney, güçlü yapay zekâ modellerinin yalnızca büyük veri merkezlerine bağlı olmak zorunda olmadığını gösterdi.
Kontrollü ortamda cihazlara yayılma denemesi
Araştırmanın bir başka bölümünde modellerin yeni cihazlara geçerek kendilerini çoğaltma kapasitesi test edildi. Kontrollü bir deney ortamında GLM-5.2 modeli, beş denemenin dördünde sekiz cihazın tamamına yayıldı. Bir denemede ise sekiz cihazdan yedisine ulaşabildi.
Deney koşullarında cihazlara erişim özellikle kolaylaştırıldı; modelin çalışma ortamı da ayrı bir sistem üzerinden sağlandı. Bu nedenle sonuçlar, yapay zekânın gerçek dünyada bağımsız olarak yayılabildiğinin kanıtı sayılmıyor. Anthropic, daha küçük modellerin gelişmesiyle benzer yeteneklerin 2026 sonlarına doğru ortaya çıkabileceğini öngörüyor.
Akıllı ev ürünleri olası hedefler arasında
Araştırmacılara göre akıllı buzdolapları, fırınlar, robot süpürgeler, güvenlik kameraları ve televizyon kutuları gelecekte bu tür sistemlerin hedefi olabilir. Geleneksel zararlı yazılımlardan farklı olarak yapay zekâ destekli sistemlerin, karşılaştıkları cihazların özelliklerini inceleyip farklı yazılım ve donanımlara uyum sağlayabileceği belirtiliyor.
Merkezi bir sunucuya bağlı olmadan çok sayıda cihazda çalışan bir ağı tamamen kapatmak da zor olabilir. Anthropic, gerçek dünyada kendi kendine yayılan, tam bağımsız bir yapay zekâ sisteminin henüz gösterilmediğini vurguluyor. Araştırma, böyle bir tehdit ortaya çıkmadan önce akıllı cihazların güvenliğinin güçlendirilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
