Brain-IT adlı yapay zeka modeli, insanların gördüğü sahneleri beyin taramalarındaki verilerden yola çıkarak dijital ortamda yeniden oluşturabiliyor. Sistem, daha önce karşılaşmadığı görüntülerde de renk ve kompozisyon gibi temel özellikleri koruyabiliyor.
Yeni kullanıcı için yaklaşık bir saatlik kayıt yeterli
Weizmann Bilim Enstitüsü’nden Profesör Michal Irani’nin liderliğindeki ekip, modeli geliştirmek için sekiz gönüllüden alınan binlerce beyin taramasından yararlandı. Katılımcılara çeşitli görseller gösterilirken kaydedilen nöral aktivite, renkler, şekiller ve nesneler ile beyin aktivitesi örüntüleri arasındaki bağlantıların öğrenilmesini sağladı.
Brain-IT’nin yeni bir kişiye uyarlanması için yaklaşık 60 dakikalık fMRI kaydı yeterli oluyor. Önceki sistemler, yeni bir kullanıcının beyin aktivitesini çözümlemek için yaklaşık 40 saatlik bireysel tarama verisine ihtiyaç duyuyordu.
Beyindeki 128 işlevsel bölge eşleştirildi
Araştırmacılar, görsel bilgiyi işleme görevleri benzer olan ve kişiler arasında ortak özellikler taşıyan 128 işlevsel beyin bölgesi belirledi. Bu bölgeler, farklı katılımcılardan alınan verilerin ortak bir harita üzerinde eşleştirilmesine imkân verdi.
Yöntem, görüntüleri yeniden oluşturmanın yanı sıra mekânları işleyen bir beyin bölgesinde yeni işlevsel alt bölgelerin tespit edilmesine de katkı sağladı. Bu alt bölgelerin iç ve dış mekân görüntülerine farklı tepkiler verdiği belirlendi.
Ses ve hareketli görüntülerin çözümlemesi hedefleniyor
Çalışmanın sonuçları, New York’ta düzenlenen Bilişsel Hesaplamalı Nörobilim Konferansı’nda sunuldu. Ekip, sistemi durağan görüntülerin ötesine taşımayı amaçlıyor.
Araştırmacılar, seslerin beyin aktivitesinden çözümlenmesi ve rüyalardakine benzer hareketli sahnelerin video olarak oluşturulması üzerinde duruyor. Böylece tek kareler üzerinden yürütülen çözümlemenin zaman içinde değişen görüntülere uygulanması hedefleniyor.
Çalışmaların bir diğer yönü de fMRI cihazlarına duyulan ihtiyacı azaltmak. Ekip, mevcut taramalara kıyasla daha pratik kullanılabilecek yöntemlerle elektriksel beyin sinyallerinden benzer veriler elde edebilecek sistemler üzerinde çalışıyor.
