Tesla’nın Full Self-Driving (FSD) sürüş destek sistemi açıkken ilerleyen bir otomobil, Kaliforniya’nın Vallejo kentinde otoyoldan geçmeye çalışan 71 yaşındaki yayaya çarptı. Perşembe günü yerel saatle 02.30 sıralarında Interstate 80’de (I-80) yaşanan kazada yaya olay yerinde yaşamını yitirdi. Araç kamerası kayıtlarında otomobilin çarpışmadan önce fren yaptığı ve sola yöneldiği görülüyor; ancak bu hamleler çarpışmayı önleyemedi.
Kamera kayıtları çarpışma öncesindeki manevraları gösteriyor
Kazayı inceleyen Kaliforniya Otoyol Devriyesi (CHP), Tesla’nın araç içi kamerasından elde edilen görüntüleri değerlendirdi. Yetkililerin basın kuruluşlarıyla paylaştığı bilgilere göre otomobil, yayayı fark ettikten sonra frenledi ve çarpmamak için sola yöneldi. Buna rağmen aracın sağ ön bölümü yayaya çarptı.
Kayıtlar, aracın çarpışma öncesindeki hareketlerini ortaya koyarken FSD’nin yayayı ne zaman algıladığı veya sürücünün müdahalede bulunup bulunmadığı açıklanmadı. Sistemin kaza sırasında etkin olduğu belirtildi. Olayın teknik ve hukuki yönlerine ilişkin inceleme sürüyor.
Başka araçların da çarpmış olabileceği değerlendiriliyor
Yetkililer, Tesla’nın çarptığı yayaya daha sonra en az bir başka aracın daha çarpmış olabileceği ihtimalini araştırıyor. Olası diğer araçların sürücülerinin olay yerinde durmadığı bildirildi. Tesla sürücüsü ise çarpışmanın ardından aracını durdurdu ve yetkililer gelene kadar olay yerinde kaldı.
CHP’nin Solano bölge ofisi, kazayı gören veya olayla ilgili bilgi sahibi olan kişilerin kendilerine ulaşmasını istedi. Diğer araçların kazaya karışıp karışmadığının belirlenmesi, soruşturmanın yanıt aradığı konular arasında yer alıyor.
I-80’deki önceki kaza da FSD tartışmasını gündeme getirdi
Vallejo’daki ölümcül kazadan yaklaşık bir hafta önce, yine I-80’de FSD ile bağlantılı başka bir kaza yaşandı. Bir Tesla, daha önceki bir kaza nedeniyle yol kenarında duran polis aracına çarptı. Tesla sürücüsü, çarpışma sırasında uyuduğunu ve aracında FSD’nin açık olduğunu söyledi.
Bu olayın ardından CHP, sistemin adına karşın tamamen otonom sürüş sağlamadığı uyarısında bulundu. Kurum, sürücülerin teknolojinin kabiliyetlerini olduğundan fazla değerlendirmemesi gerektiğini, araç kullanma sorumluluğunun sürücüden kalkmadığını belirtti.
FSD sürücünün gözetimini gerektiriyor
Tesla’nın FSD sistemi, belirli koşullarda direksiyon, hızlanma, frenleme ve şerit değiştirme gibi görevleri yerine getirebiliyor. Ancak sistem, sürücünün yola dikkat etmesini veya kontrolü bütünüyle araca bırakmasını sağlayan tam otonom bir çözüm değil. Sürücünün trafiği izlemesi ve gerektiğinde hemen müdahale edebilmesi gerekiyor.
FSD, araç çevresini kameralarla algılayan ve bu verileri sürüş kararlarında kullanan bir yazılım altyapısına dayanıyor. Otoyolun yanı sıra uygun koşullarda şehir içi yollarda da çeşitli manevraları gerçekleştirebiliyor. Yayalar, beklenmedik engeller, sıra dışı trafik koşulları ve diğer sürücülerin öngörülemeyen davranışları ise sürüş destek sistemleri için güçlük oluşturabiliyor. Vallejo’daki kazada gece koşullarının sistemin tepkisini ne ölçüde etkilediği henüz açıklanmadı.
FSD adı tam otonom sürüş izlenimi verse de sürücü gözetimi gerektiren sistem, SAE sınıflandırmasında Seviye 2 sürüş otomasyonu kapsamında değerlendiriliyor. Bu düzeyde sistemler direksiyon ve hız kontrolünü aynı anda üstlenebilse de sürüş ortamını sürekli izleme görevi insanda kalıyor. Aracın fren yapması veya kaçınma manevrasına yönelmesi, her durumda çarpışmanın önleneceği anlamına gelmiyor.
FSD’nin kaza anında açık olması, tek başına sistemin kazaya neden olduğunu göstermiyor. Böyle bir sonuca varılabilmesi için araç kayıtlarının, sürücü davranışlarının ve olay yerindeki koşulların birlikte incelenmesi gerekiyor. Soruşturmanın, diğer araçların olası rolünü ve Tesla sürücüsünün kaza öncesindeki davranışlarını da aydınlatması bekleniyor.
